{"id":4655,"date":"2024-02-22T12:18:46","date_gmt":"2024-02-22T12:18:46","guid":{"rendered":"https:\/\/majakowalczykart.com\/?post_type=blog_post&p=4655"},"modified":"2024-02-22T15:49:13","modified_gmt":"2024-02-22T15:49:13","slug":"wprowadzenie-do-pasteli-cz-2","status":"publish","type":"blog_post","link":"https:\/\/majakowalczykart.com\/pl_pl\/blog-post\/wprowadzenie-do-pasteli-cz-2\/","title":{"rendered":"Wprowadzenie do pasteli cz.2"},"content":{"rendered":"\n

AKCESORIA<\/strong><\/p>\n\n\n\n

W poprzednim artykule om\u00f3wione zosta\u0142y rodzaje pasteli. Dla przypomnienia s\u0105 to:<\/p>\n\n\n\n

– pastele w sztyfcie<\/strong><\/p>\n\n\n\n

– pastele w o\u0142\u00f3wku<\/strong><\/p>\n\n\n\n

– panpastele<\/strong><\/p>\n\n\n\n

– pastele olejne<\/strong><\/p>\n\n\n\n

– pastele do tkanin<\/strong><\/p>\n\n\n\n

 – pastele wodne<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Natomiast w tym artykule opowiem o najbardziej potrzebnych rzeczach, kt\u00f3re u\u0142atwi\u0105 nam prace z tym medium.<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/a><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

TEMPEROWANIE<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Jest kilka metod, dzi\u0119ki kt\u00f3rym mo\u017cna naostrzy\u0107 pastele. Je\u015bli chodzi o rodzaje pasteli to temat dotyczy  g\u0142\u00f3wnie pasteli w o\u0142\u00f3wku, chocia\u017c mo\u017cna te\u017c delikatnie nastruga\u0107 pastele w sztyfcie. Oczywi\u015bcie tylko te, kt\u00f3re s\u0105 najbardziej twarde nadaj\u0105 si\u0119 do ostrzenia, o ich sk\u0142adzie pisa\u0142am w poprzednim artykule.<\/p>\n\n\n\n

Do temperowania wi\u0119kszo\u015bci pasteli w o\u0142\u00f3wku mo\u017cemy u\u017cy\u0107 tych samych temper\u00f3wek jak do zwyk\u0142ych kredek o\u0142\u00f3wkowych. Z mojego do\u015bwiadczenia wynika, \u017ce nie ma tutaj wi\u0119kszego znaczenia, czy to b\u0119d\u0105 zwyk\u0142e temper\u00f3wki z marketu czy firmowe (u\u017cywam i jednych i drugich). Wa\u017cne by by\u0142y dobrze naostrzone i nie koniecznie trzeba kupowa\u0107 nowe narz\u0119dzia do temperowania, gdy\u017c czasem wystarczy po prostu dokupi\u0107 i wymieni\u0107 same ostrza w temper\u00f3wce. Na pewno ostre przybory znacznie u\u0142atwi\u0105 nam prac\u0119.<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Troszk\u0119 wi\u0119ksz\u0105 \u015brednic\u0119 maj\u0105 pastele Caran D\u2019ache, wi\u0119c trzeba do nich u\u017cy\u0107 temper\u00f3wek z nieco wi\u0119kszym otworem. One s\u0105 te\u017c dosy\u0107 trudne do temperowania, ze wzgl\u0119du na ich \u0142amliwy i nieco grubszy wk\u0142ad. Przyda si\u0119 do nich na pewno bardzo ostra temper\u00f3wka, kt\u00f3ra lekko b\u0119dzie \u015bcina\u0142a drewno, bez jaki\u015b wi\u0119kszych nacisk\u00f3w na rdze\u0144.<\/p>\n\n\n\n

Reszta pasteli dosy\u0107 dobrze si\u0119 temperuje, wi\u0119c w zasadzie mo\u017cna wybra\u0107 ka\u017cd\u0105 dogodn\u0105 dla siebie form\u0119 naostrzania.<\/p>\n\n\n\n

Pastele mo\u017cna r\u00f3wnie\u017c struga\u0107. Do tego celu, mog\u0105 pos\u0142u\u017cy\u0107 specjalnie dedykowane do kredek i pasteli, dost\u0119pne w sklepach plastycznych, no\u017cyki do strugania, kt\u00f3re pozwalaj\u0105 na precyzyjne wyostrzenie.  Mo\u017cna oczywi\u015bcie u\u017cy\u0107 innych ostrych narz\u0119dzi do tego celu np.: no\u017cyk\u00f3w z wymiennymi wk\u0142adami. Ja jednak preferuj\u0119 te dedykowane do tego medium, gdy\u017c praca z nimi jest bardziej komfortowa. Dobrze jest zachowa\u0107 odpowiedni\u0105 ostro\u015b\u0107 tych no\u017cyk\u00f3w poprzez np.: systematyczne naostrzanie ich ostrza\u0142k\u0105, po to by nie by\u0142o nacisk\u00f3w zbyt t\u0119pym ostrzem na wk\u0142ad pasteli i tym samym nie dochodzi\u0142o do jego \u0142amania.<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Kolejnym przydatnym materia\u0142em, jest og\u00f3lnodost\u0119pny papier \u015bcierny np.: o gradacji ok 180, kt\u00f3ry pozwala na ko\u0144cowe wyostrzenie pasteli, gdy potrzebujemy bardzo ostrej ko\u0144c\u00f3wki do wykonania detali.<\/p>\n\n\n\n

W sklepach plastycznych mo\u017cna te\u017c zakupi\u0107 ostrza\u0142ki do pasteli np.: Faber Castell, kt\u00f3re maj\u0105 paski \u015bcierne przyczepione do drewnianego trzonka.<\/p>\n\n\n\n

Papieru \u015bciernego u\u017cywam tylko w przypadku, gdy wykonuj\u0119 jakie\u015b bardzo ma\u0142e elementy. Trzeba pami\u0119ta\u0107, \u017ce wk\u0142ad pasteli jest bardzo kruchy, dlatego jego \u015bcieralno\u015b\u0107, a tym samym zu\u017cycie jest dosy\u0107 du\u017ce. Zatem, tam gdzie mog\u0119 pozwoli\u0107 sobie na grubsz\u0105 kresk\u0119, to po prostu tak manewruj\u0119 pastel\u0105 by w danym momencie rysowa\u0107 najostrzejsz\u0105 stron\u0105 i nie traci\u0107 wk\u0142adu na wyostrzanie ko\u0144c\u00f3wek.<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Pomocne mog\u0105 okaza\u0107 si\u0119 te\u017c temper\u00f3wki na korbk\u0119 lub bardziej zaawansowane temper\u00f3wki elektryczne, ale s\u0105 one dosy\u0107 kosztowne. W zale\u017cno\u015bci od firmy maj\u0105 one zacisk, dzi\u0119ki kt\u00f3remu mo\u017cemy je przymocowa\u0107 do sto\u0142u. Mo\u017cna w nich temperowa\u0107 kredki o r\u00f3\u017cnej \u015brednicy. Niekt\u00f3re posiadaj\u0105 te\u017c specjalny mechanizm, kt\u00f3ry blokuje struganie w momencie, gdy ju\u017c jest wystarczaj\u0105co ostry wk\u0142ad, cho\u0107 przy kruchej pasteli nie zawsze jest to korzystne. Niekt\u00f3re temper\u00f3wki posiadaj\u0105 r\u00f3wnie\u017c wymienne ostrza.<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

GUMKA<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Do \u015bcierania pasteli u\u017cywamy gumki chlebowej. Jest to kauczuk-guma, kt\u00f3ry da si\u0119 formowa\u0107 jak plastelin\u0119. Swoj\u0105 nazw\u0119 zawdzi\u0119cza prawdziwemu chlebowi, kt\u00f3ry (tylko bia\u0142a cz\u0119\u015b\u0107 bez sk\u00f3rki) by\u0142 pierwotnie u\u017cywany do usuwania \u015blad\u00f3w o\u0142\u00f3wka. Gumka ta r\u00f3\u017cni si\u0119 od zwyk\u0142ej tym, \u017ce nie posiada utwardzaczy dlatego pozostaje plastyczna.<\/p>\n\n\n\n

U\u017cywanie tej gumki powoduje, \u017ce py\u0142ek z pasteli przylepia si\u0119 do kauczuku, jest zbierany z powierzchni papieru, dzi\u0119ki czemu praca nie jest rozmazana tak, jak by to by\u0142o w przypadku u\u017cycia zwyk\u0142ej twardej gumki. Gumka chlebowa nie niszczy te\u017c struktury papieru oraz nie pozostawia na nim \u015blad\u00f3w, mimo \u017ce jest zwykle szara lub kolorowa. \u015awietnie si\u0119 sprawdza gdy chcemy wyczy\u015bci\u0107 kartk\u0119, np.: gdy wykonujemy portret bez t\u0142a, to pole wok\u00f3\u0142 rysunku mo\u017cemy przetrze\u0107 tak\u0105 gumk\u0105 z ewentualnego py\u0142ku i zabrudzenia, b\u0105d\u017a kurzu.<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

Gumce mo\u017cemy nada\u0107 r\u00f3\u017cne kszta\u0142ty, dzi\u0119ki czemu mo\u017cliwe jest nawet punktowe zebranie py\u0142u pasteli.<\/p>\n\n\n\n

Charakteryzuje j\u0105 do\u015b\u0107 d\u0142uga u\u017cyteczno\u015b\u0107, a koszt gumki zaczyna si\u0119 ju\u017c od kilku z\u0142otych, wi\u0119c warto zakupi\u0107 j\u0105 nie tylko do pasteli, ale r\u00f3wnie\u017c do innych medi\u00f3w np.: o\u0142\u00f3wka.<\/p>\n\n\n\n

Czy\u015bcimy j\u0105 w prosty spos\u00f3b, rozci\u0105gaj\u0105c kilkukrotnie tak, by py\u0142 zebrany na wierzchu gumki zmiesza\u0142 si\u0119 z jej struktur\u0105.<\/p>\n\n\n\n

Zazwyczaj sprzedawana jest w formie zabezpieczonego foli\u0105 kwadratu. Dodatkowo niekt\u00f3re firmy sprzedaj\u0105 je w plastikowych kwadratowych pude\u0142eczkach, tzw. etui, co u\u0142atwia potem jej przechowywanie.<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

WISZERY<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Wiszery s\u0105 zwykle zrobione z mi\u0119kkiego, dosy\u0107 mocno zwini\u0119tego filcowanego papieru . S\u0142u\u017c\u0105 one do rozcierania i cieniowania pasteli. Mo\u017cna nimi wykonywa\u0107 mi\u0119kkie przej\u015bcia pomi\u0119dzy pastelami. Maj\u0105 kszta\u0142t natemperowanego z dw\u00f3ch stron o\u0142\u00f3wka.<\/p>\n\n\n\n

Mo\u017cemy je czy\u015bci\u0107 i ostrzy\u0107 pocieraj\u0105c nimi o papier \u015bcierny, tak jak w przypadku temperowania pasteli.<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

G\u0104BKI I APLIKATORY<\/strong><\/p>\n\n\n\n

G\u0105bki s\u0142u\u017c\u0105 podobnie jak wiszery do rozcierania i blendowania pasteli. Mo\u017cna zakupi\u0107 je w zestawach np.: firmy PanPastel. R\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 one wielko\u015bci\u0105, kszta\u0142tem, kolorem oraz struktur\u0105. Bardzo fajnym pomys\u0142em s\u0105 aplikatory, na kt\u00f3re nak\u0142ada si\u0119 ma\u0142e, dosy\u0107 elastyczne g\u0105beczki, ich kszta\u0142t zosta\u0142 stworzony tak by imitowa\u0142 p\u0119dzel.<\/p>\n\n\n\n

Od strony praktycznej zu\u017cycie takich g\u0105beczek jest dosy\u0107 spore, ze wzgl\u0119du na chropowato\u015b\u0107 papieru. Trzeba te\u017c pami\u0119ta\u0107, \u017ce gdy nanosimy ciemniejsze kolory, to do jasnych kolork\u00f3w musimy u\u017cy\u0107 ju\u017c nowej g\u0105beczki, w przeciwnym razie pobrudzimy prac\u0119, kolory b\u0119d\u0105 wygl\u0105da\u0142y jak brudne, lub nie uzyskamy zamierzonego efektu.<\/p>\n\n\n\n

Nadmiar py\u0142u mo\u017cemy wytrze\u0107 w papierowy r\u0119cznik i w ten spos\u00f3b tak\u0105 g\u0105beczk\u0119 oczy\u015bci\u0107 lub je\u015bli struktura g\u0105beczek nie b\u0119dzie uszkodzona, mo\u017cna je umy\u0107 w wodzie z myd\u0142em, wysuszy\u0107 i u\u017cy\u0107 ponownie.<\/p>\n\n\n\n

Podczas pracy wi\u0119kszymi g\u0105bkami mo\u017cemy u\u017cy\u0107 cienkich r\u0119kawiczek tak by nie pobrudzi\u0107 d\u0142oni.<\/p>\n\n\n\n

Je\u015bli nie chcecie inwestowa\u0107 w specjalne g\u0105bki do pasteli, to mo\u017cna r\u00f3wnie\u017c u\u017cy\u0107 g\u0105bek do makija\u017cu, aczkolwiek ja niespecjalnie lubi\u0119 t\u0105 form\u0119.<\/p>\n\n\n\n

Opcje palcy, chusteczek, papieru czy wacik\u00f3w pozostawcie sobie jako ostateczno\u015b\u0107 \ud83d\ude0a<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

ZABEZPIECZENIE RYSUNK\u00d3W<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Na rynku jest dosy\u0107 spory wyb\u00f3r dost\u0119pnych fiksatyw do pasteli, jednak trzeba pami\u0119ta\u0107, \u017ce takie zabezpieczenia bryluj\u0105 py\u0142 pasteli i przyciemniaj\u0105 ich kolor, wi\u0119c nie zawsze takie rozwi\u0105zanie b\u0119dzie nam odpowiada\u0142o. Aby zmniejszy\u0107 powy\u017csze skutki u\u017cycia tych medi\u00f3w, mo\u017cna je zastosowa\u0107 pomi\u0119dzy nak\u0142adane warstwy pasteli. Mo\u017cna te\u017c u\u017cy\u0107 ta\u0144szej wersji fiksatywy – lakieru do w\u0142os\u00f3w. Osobi\u015bcie pracuj\u0105c na pastelmacie nie korzystam z tych medi\u00f3w. Nie jest to konieczne, ale w\u00f3wczas praca musi by\u0107 odpowiednio przechowywana. Wszystkie moje prace przechowuj\u0119 w ramach z passe-partout, natomiast mo\u017cna je te\u017c przechowa\u0107 w teczce np.: prze\u0142o\u017cone \u015bliskim papierem z patelmatu lub \u015bliskim papierem do pieczenia. Trzeba tylko ten papier przyczepi\u0107 o ty\u0142 pracy i upewni\u0107 si\u0119, \u017ce nie pociera on o kartk\u0119, bo w\u00f3wczas rozetrzemy pastel i zepsujemy sobie rysunek.<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

TABLICE I SZTALUGI<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Pastelami najlepiej pracowa\u0107 w pionie. Jest to medium dosy\u0107 kruche, wi\u0119c nadmiar py\u0142ku, kt\u00f3ry powstaje przy rysowaniu musi gdzie\u015b si\u0119 rozproszy\u0107. Rysuj\u0105c na stole b\u0119dzie to z pewno\u015bci\u0105 wszystko dooko\u0142a \ud83d\ude0a. \u017beby unikn\u0105\u0107 tego brudu, polecam tablice sto\u0142owe lub sztalugi. Tablica jest o tyle lepsza, \u017ce nie musimy stosowa\u0107 jako plec\u00f3w, podk\u0142adu w postaci np.: twardej tektury. Tablice maj\u0105 zazwyczaj podstawk\u0119, na kt\u00f3r\u0105 ca\u0142y odpad z pasteli osypuje si\u0119, dzi\u0119ki czemu zapobiega to brudzeniu sto\u0142u. Tablice i sztalugi s\u0105 r\u00f3\u017cnej wielko\u015bci, maj\u0105 regulowany k\u0105t nachylenia, mo\u017cna je z\u0142o\u017cy\u0107 po sko\u0144czonej pracy i schowa\u0107.<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

DODATKOWE AKCESORIA<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Do wsparcia naszej pracy z pastelami przydadz\u0105 si\u0119 mokre chusteczki do wytarcia r\u0105k lub cieniutkie bawe\u0142niane, b\u0105d\u017a lateksowe czy winylowe r\u0119kawiczki, szczeg\u00f3lnie gdy pracujemy z pastelami w sztyfcie bez papierka np.: pastele Sennelier.<\/p>\n\n\n\n

Dodatkowo przydatna mo\u017ce by\u0107 ta\u015bma papierowa maj\u0105ca delikatny klej do przyklejenia kartki na tablic\u0119 lub karton. Osobi\u015bcie od jakiego\u015b czasu nie u\u017cywam ta\u015bmy bezpo\u015brednio na papier tylko naklejam ro\u017cki do zdj\u0119\u0107 na tablic\u0119 i wk\u0142adam w nie kartk\u0119, co eliminuje \u015blady kleju po ta\u015bmie na papierze. Dodatkowo wzmacniam przyczepno\u015b\u0107 ro\u017ck\u00f3w papierow\u0105 ta\u015bm\u0105. Ten trik przydaje si\u0119 przy papierach o du\u017cej gramaturze tj.: pastelmat 360g. Cie\u0144sze kartki b\u0119d\u0105 mniej stabilne, mog\u0105 wymaga\u0107 bezpo\u015bredniego przyklejenia ta\u015bm\u0105 do tablicy.<\/p>\n\n\n\n

Przyda nam si\u0119 r\u00f3wnie\u017c \u015bliski papier jako podk\u0142ad pod nasz\u0105 d\u0142o\u0144, gdy pracujemy d\u0142u\u017cszy czas i chcemy oprze\u0107 na niej r\u0119k\u0119. U\u017cywaj\u0105c takiego papieru py\u0142 z pasteli nie b\u0119dzie mia\u0142 si\u0119 do czego przyczepi\u0107 i nie zniszczymy pracy. Pos\u0142u\u017cy\u0107 nam do tego mo\u017ce papier z bloczku pastelmat, kt\u00f3ry separuje kartki lub \u015bliski papier do pieczenia. Trzeba pami\u0119ta\u0107, \u017ceby mimo wszystko nie trze\u0107 tym papierem o rysunek, aby go nie rozetrze\u0107.<\/p>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n

W nast\u0119pnym artykule opisz\u0119 rodzaje papier\u00f3w do pasteli.<\/p>\n\n\n\n

TUTORIAL ukaza\u0142 si\u0119 na \u0142amach 5 numeru KwARTalnika \u2013 magazynu dla artyst\u00f3w. Pismo mo\u017cna zakupi\u0107 w wersji papierowej na Amazonie lub do pobrania w darmowej wersji on-line w poni\u017cszym linku:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\n
<\/div>